اجاره خانه در کانادا برای مهاجران تازهوارد؛ شرایط، هزینهها و چالشهای اولین روزهای زندگی
در این مقاله میخوانید
آیا اصلاً به یک تازهوارد خانه اجاره میدهند؟ وقتی کردیت اسکور و سابقهٔ کانادایی نداری چه کار کنی؟ چقدر پول باید کنار بگذاری؟ کدام شهر برای شروع منطقیتر است؟ نوع ویزا چه ربطی به اجارهٔ خانه دارد؟ قدم بعدیات چیست؟ منابع رسمیتازه رسیدهای فرودگاه، چمدانها هنوز باز نشده و اولین چیزی که ذهنت را درگیر میکند این است: امشب و ماههای بعد کجا بخوابم؟ اجارهٔ خانه در کانادا برای کسی که هیچ سابقهای در این کشور ندارد، همانقدر که ساده به نظر میرسد، پر از سؤالات ریز است. بیایید دقیقاً از همان سؤالی شروع کنیم که شب اول ذهن هر مهاجری را قلقلک میدهد.
آیا اصلاً به یک تازهوارد خانه اجاره میدهند؟
جواب کوتاه: بله. اما صاحبخانهٔ کانادایی مثل یک بانک فکر میکند. او نمیخواهد بداند تو چند سال است مهاجرت کردهای؛ میخواهد مطمئن شود سرِ ماه اجاره را میپردازی. همین. پس نبود سابقه یک مانع نیست، یک علامت سؤال است که باید جوابش را آماده داشته باشی.
چیزی که این علامت سؤال را برطرف میکند، مدرک است. نامهٔ کارفرما که میگوید استخدام شدهای و حقوقت چقدر است، گردش حساب بانکی که نشان میدهد چند ماه پول اجاره را کنار داری، و گاهی یک ضامن (Guarantor). خیلی از صاحبخانهها به تازهواردی که سه تا شش ماه اجاره را پیشپرداخت میکند، خیلی راحتتر «بله» میگویند تا به کسی که فقط قول میدهد.
اما همینجا یک سؤال تازه سبز میشود: خب اگر بانک و صاحبخانه دنبال سابقهٔ اعتباریاند و من هنوز کردیت اسکور ندارم، تکلیف چیست؟
وقتی کردیت اسکور و سابقهٔ کانادایی نداری چه کار کنی؟
کردیت اسکور در کانادا یک عدد بین ۳۰۰ تا ۹۰۰ است که میگوید چقدر در بازپرداخت بدهیهایت خوشحساب بودهای. روز اولی که وارد میشوی این عدد برایت وجود ندارد؛ نه صفر است، نه بد، فقط هنوز ساخته نشده. صاحبخانههای حرفهای این را میدانند و برای تازهواردها راههای جایگزین دارند.
معمولترین راهها اینهاست. پیشپرداخت چند ماه اجاره که بالاتر گفتم. معرفی یک ضامن که خودش سابقهٔ اعتباری و درآمد کانادایی دارد. ارائهٔ نامهٔ مرجع (Reference Letter) از صاحبخانهٔ قبلیات در ایران، حتی به انگلیسی ترجمهشده. و مهمتر از همه، گرفتن یک کارت اعتباری تضمینشده (Secured Credit Card) در همان هفتههای اول؛ همان که مبلغی بهعنوان وثیقه میسپاری و با خرید و پرداخت بهموقعِ آن، کمکم اسکورت ساخته میشود.
یک تجربهٔ ملموس: خیلیها اشتباه میکنند و چند ماه اول را «صبر میکنم تا شرایطم جا بیفتد» میگذرانند. همان چند ماه، بهترین فرصت برای شروع ساختن اسکور است. هرچه زودتر یک کارت بگیری و قبض موبایلت را بهموقع بپردازی، شش ماه بعد پروندهات جلوی صاحبخانه قویتر است.
حالا که فهمیدی راهش هست، سؤال واقعیتر جلو میآید: این ماجرا در عمل چقدر خرج دارد؟
چقدر پول باید کنار بگذاری؟
اینجا جایی است که خیلیها دستکم میگیرند. اجاره فقط رقمِ روی آگهی نیست. بگذار واقعبینانه بشکنمش.
اجارهٔ ماهانه
قیمتها به شهر و نوع خانه بستگی دارد، ولی برای یک آپارتمان یکخوابه در شهرهای بزرگ مثل تورنتو و ونکوور معمولاً از حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ دلار کانادا شروع میشود و در شهرهای کوچکتر میتواند به ۱۳۰۰ تا ۱۶۰۰ دلار برسد. اتاق مشترک (Roommate) طبیعتاً خیلی ارزانتر تمام میشود و برای ماههای اول انتخاب عاقلانهای است.
پول اولی که همان اول میرود
موقع عقد قرارداد معمولاً اجارهٔ ماه اول و ماه آخر را با هم میگیرند. یعنی اگر اجاره ۲۰۰۰ دلار است، همان روز حدود ۴۰۰۰ دلار از حسابت خارج میشود. اگر پیشپرداخت بیشتری هم برای جبران نبود سابقه بدهی، این رقم بالاتر میرود.
هزینههای پنهان
قبضهای آب و برق و گاز (Utilities)، اینترنت، بیمهٔ مستأجر (Tenant Insurance) که اغلب اجباری است، و خرید اولیهٔ وسایل خانه. روی هم برای یک نفر در ماههای نخست، بودجهای معادل سه تا شش ماه هزینهٔ زندگی بهعنوان پسانداز پشتیبان منطقی است تا تا پیدا کردن کار زیر فشار نباشی. برای یک برآورد دقیقتر از کل هزینهٔ شروع زندگی، این راهنمای هزینههای مهاجرت به کانادا را کنار همین مقاله بخوان.
پول که مشخص شد، طبیعی است بپرسی: با این ارقام، اصلاً کدام شهر برای شروع بهصرفهتر است؟
کدام شهر برای شروع منطقیتر است؟
اینجا یک تناقض قشنگ وجود دارد. شهرهایی که کار بیشتری دارند، گرانترند؛ و شهرهایی که ارزانترند، بازار کارشان محدودتر است. انتخاب درست بستگی دارد به اینکه پولت بیشتر است یا فرصت شغلیات فوریتر.
تورنتو و ونکوور بیشترین فرصت شغلی و بزرگترین جامعهٔ ایرانی را دارند، ولی گرانترین اجارهها هم آنجاست. کلگری و ادمونتون در آلبرتا تعادل خوبی بین حقوق و اجاره دارند و مالیات استانیشان هم پایینتر است. شهرهایی مثل وینیپگ، مونکتون یا ساسکاتون اجارهٔ بهمراتب ارزانتری دارند و برای کسی که میخواهد اول پول جمع کند و بعد به شهر بزرگ نقل مکان کند، شروع هوشمندانهای هستند.
یک توصیهٔ عملی: قبل از انتخاب شهر، ببین رشته و مهارت تو در کدام استان تقاضا دارد. گاهی یک شهر کوچکتر برای شغل تو بازار داغتری دارد. فهرست مشاغل مورد نیاز کانادا کمک میکند شهر را بر اساس شغل انتخاب کنی، نه برعکس.
تا اینجا فرض کردیم پایت به کانادا رسیده. اما نوعِ ویزایی که با آن وارد میشوی، خودش روی کل این ماجرا اثر میگذارد.
نوع ویزا چه ربطی به اجارهٔ خانه دارد؟
خیلی مستقیمتر از چیزی که فکر میکنی. صاحبخانه وقتی میبیند با یک ویزای کاری کانادا و نامهٔ استخدام آمدهای، تقریباً خیالش راحت است؛ چون درآمد ماهانهٔ مشخص یعنی اجارهٔ سرِ وقت. برای همین بسیاری از تازهواردها اول تکلیف کار و اقامتشان را روشن میکنند و بعد سراغ قرارداد بلندمدت خانه میروند. اگر مسیر کاری برایت جدی است، این راهنمای ویزای کاری کانادا نقشهٔ کامل مراحل را میدهد.
اما اگر با ویزای توریستی کانادا برای بررسی اولیه و دیدن شهرها آمدهای، منطقی نیست دنبال قرارداد یکساله باشی؛ اجارهٔ کوتاهمدت و مبله برای این چند هفته انتخاب درستتری است تا بدون تعهد سنگین، فضا را بشناسی و بعد تصمیم بگیری.
و یک نکتهٔ مهم که خیلیها دیر میفهمند: همهٔ این برنامهریزی برای خانه وقتی معنا دارد که اصلاً ویزایت صادر شود. اگر پیشتر ریجکت خوردهای، قبل از هر چیز باید ریشهٔ آن برطرف شود. کار رفع ریجکتی ویزا دقیقاً همین است: پیدا کردن دلیل واقعی رد شدن و بستن آن حفره در پروندهٔ بعدی. اگر میخواهی بدانی چرا پروندهها رد میشوند، فهرست دلایل رایج ریجکت ویزا را ببین تا همان اشتباهها را تکرار نکنی.
قدم بعدیات چیست؟
اجارهٔ خانه در کانادا برای یک تازهوارد نه غیرممکن است، نه آنقدر که در ذهن بزرگش کردهای پیچیده. مدرک درآمد را آماده کن، از همان هفتهٔ اول اسکور بساز، پسانداز پشتیبان چند ماهه کنار بگذار، و شهر را بر اساس شغلت انتخاب کن. تکلیفِ ویزا و اقامت اما پایهٔ همهٔ اینهاست؛ اگر آن محکم باشد، بقیهاش قدمبهقدم جا میافتد.
اگر نمیدانی از کجا شروع کنی یا پروندهات پیچیدگی خاصی دارد، بهتر است پیش از اقدام با یک کارشناس حرف بزنی. مشاوران سرزمیننو در بخش ویزای کاری کانادا میتوانند مسیر ورود و اقامتت را طوری بچینند که وقتی به کانادا رسیدی، دغدغهات فقط چیدمان خانه باشد، نه نگرانی از اصل ماجرا. همین حالا برای مشاوره تماس بگیر و پروندهات را بررسی کن.
منابع رسمی
راهنمای دولت کانادا برای یافتن محل زندگی تازهواردان (IRCC)
دادههای بازار اجاره؛ سازمان مسکن و وام کانادا (CMHC)
هیئت مالک و مستأجر انتاریو (Landlord and Tenant Board)
ادارهٔ اجارهٔ مسکونی بریتیش کلمبیا (Residential Tenancy Branch)
